Pensioenfabeltjes

Hogere pensioenen onbetaalbaar? Verre van. PVDA-pensioenspecialist Kim De Witte weerlegt de argumenten die Bart Van Craeynest, hoofdeconoom van vermogensbeheerder Econopolis, aandraagt tegen het verhogen van de pensioenen. Opiniestuk verschenen in De Tijd van 21 september 2017.

“Voorstellen voor hogere pensioenen klinken sympathiek maar zijn financieel onhaalbaar”, schreef Bart Van Craeynest, hoofdeconoom van vermogensbeheerder Econopolis, in zijn rubriek Het Kraaienest in De Tijd. Zijn boodschap is duidelijk: iedereen moet langer werken, en kom niet te veel klagen over de lage pensioenen.

Dat klinkt fel. Maar de drie argumenten waarop hij zijn opinie baseert worden in de rapporten waarnaar hij verwijst, op z’n zachtst gezegd sterk genuanceerd.

“Vandaag zijn er voor elke 10 werkenden 4,6 gepensioneerden”, schrijft Van Craeynest. “Door de vergrijzing zal dat tegen 2050 oplopen tot 7,3.” Maar met die afweging haalt hij een wel heel oude koe uit de gracht. Voor relevante pensioenprognoses moet je ruimer kijken dan de leeftijd alleen, daar zijn de experts het al lang over eens. De groep werklozen bijvoorbeeld zal de komende jaren slinken, net als het aantal mensen met een invaliditeitsuitkering. Meer mensen aan de slag dus. Tegelijk zullen er minder kinderen zijn zodat de staat minder moet uitgeven aan kinderbijslag.

Je krijgt iets totaal anders wanneer je de actieven afweegt tegenover gepensioneerden, dan wel wanneer je ze afweegt tegenover niet-actieven

Met andere woorden, je krijgt iets totaal anders wanneer je de actieven afweegt tegenover gepensioneerden, dan wel wanneer je ze afweegt tegenover niet-actieven. Vandaag zijn er voor elke 100 werkenden 146 niet-werkenden: kinderen, ouderen, werkzoekenden, arbeidsongeschikten. Dat zal in 2040 oplopen naar 153 niet-werkenden per 100 werkenden. Dat is een stijging van amper 5 procent. Op Europees vlak zal de verhouding zelfs verbeteren en komen er meer actieven, zegt de studie waar Van Craeynest naar verwijst.

Ten tweede zegt Van Craeynest dat de pensioenen nu al eigenlijk onbetaalbaar zijn. “Voorstellen om de pensioenen in de privé op te trekken naar het niveau van de ambtenaren horen thuis in fabeltjesland. Volgens een ruwe schatting zou zo’n ingreep 32 miljard kosten.” Waar haalt hij dat? Al onze pensioenen samen kosten nu 40 miljard, dat van werknemers, ambtenaren, zelfstandigen en weduwen samen. Hoe zou dan het optrekken van de pensioenen van de privé naar dat van de ambtenaren 32 miljard kunnen kosten?
Daarbij komt: wie pleit er in feite voor het optrekken van de pensioenen in de privé naar die van de ambtenaren? De vakbonden alvast niet. Die pleiten voor een versterking van de wettelijke werknemerspensioenen, niet voor een gelijkschakeling van alle pensioenen naar de ambtenaren. Ook de PVDA pleit niet voor die gelijkschakeling, maar voor een wettelijk pensioen in de privé gelijk aan drie vierde van het gemiddeld loon.

Jazeker, dat is een verhoging met 25 procent. Maar een deel van die extra kost wordt gerecupereerd, omdat we minder minimumpensioenen gaan moeten uitbetalen. Volgens onze berekeningen zou deze verbetering van onze al te lage pensioenen op termijn leiden naar een verhoging van de pensioenuitgaven tot het niveau van bijvoorbeeld Frankrijk en Oostenrijk vandaag: 15 procent van het bbp.

Het derde argument van Van Craeynest is dat hogere pensioenen uitbetalen onmogelijk zou zijn. Dan zal hij toch moeten uitleggen waarom Oostenrijk vandaag kan wat wij niet kunnen.

Ook hogere belastingen op vermogens wuift Van Craeynest weg als onmogelijk, waarbij hij onvermeld laat dat er volgens de experts van de KU Leuven sprake is van 30 miljard fiscale fraude per jaar. Een vermogenskadaster, transparantie van de financiële transacties en strenge straffen op grote fiscale fraude kunnen daar veel aan doen.

 

Foto Solidair, Luna Goiris


Schrijf als eerste een commentaar

Gelieve je mail te bekijken voor een link om je account te activeren.

Vul je postcode hieronder in en start de bevraging